Hook:
Tháng 11 năm 2022, Thống đốc New York Kathy Hochul ký sắc lệnh tạm dừng xây dựng các trung tâm dữ liệu mới trong vòng một năm. Đám đông nhìn vào giá Bitcoin, thấy nó dao động lờ đờ, rồi kết luận: chẳng có gì to tát. Sai.
Đừng nhìn giá, hãy đọc dòng chảy. Sắc lệnh này là một mũi tên nhắm thẳng vào trái tim của Proof-of-Work, và nó mang theo một thông điệp mạnh mẽ hơn bất kỳ tweet nào của một CEO sàn giao dịch. Nó báo hiệu sự kết thúc của kỷ nguyên “khai thác vô chính phủ” và sự khởi đầu của một cuộc tái cấu trúc địa chính trị về năng lượng cho ngành công nghiệp tiền điện tử.
Context:
New York không phải là một bang xa lạ với ngành khai thác. Nhờ nguồn điện giá rẻ từ các đập thủy điện cũ, đặc biệt là dọc theo sông Niagara và Saint Lawrence, nơi đây từng là thiên đường cho các thợ đào. Thống đốc Hochul, một người theo chủ nghĩa Dân chủ, phải đối mặt với áp lực ngày càng tăng từ các nhóm môi trường. Họ lập luận rằng các trung tâm dữ liệu, thường xuyên chạy bằng nhiên liệu hóa thạch dự phòng, đang làm chệch hướng các mục tiêu khí hậu đầy tham vọng của bang.
Sắc lệnh này ra đời trong bối cảnh đó. Nó không cấm các trung tâm dữ liệu hiện có. Nó chỉ đơn giản là đặt một tấm biển “Cấm vào” ở lối vào cho bất kỳ dự án mới nào, ít nhất là trong một năm. Đối với giới tài chính truyền thống, đó là một câu chuyện về năng lượng. Nhưng đối với một nhà quan sát vĩ mô như tôi, dòng chảy thanh khoản đang thực sự bắt đầu di chuyển. Các quỹ đầu tư mạo hiểm, những người đã đổ hàng tỷ đô la vào các công ty khai thác, giờ đây phải đối mặt với một rủi ro pháp lý mới mà họ chưa từng tính đến. Một cơ sở hạ tầng mà họ định vị là “phi tập trung” và “không biên giới” lại đang bị điều chỉnh bởi một ranh giới địa lý rất cụ thể: bang New York.
Core:
Điểm mấu chốt nằm ở chỗ, sắc lệnh này không chỉ là về New York. Nó là một tín hiệu tiên phong. Hãy tưởng tượng một hồ sơ rủi ro mới cho bất kỳ kế hoạch kinh doanh khai thác nào. Trước đây, chi phí chính là điện năng và phần cứng. Bây giờ, chi phí tuân thủ ESG đã trở thành một mục cố định trên bảng cân đối kế toán. Bất kỳ nhà điều hành khai thác thông minh nào cũng phải có một “kế hoạch B” về mặt địa lý, và sẵn sàng kích hoạt nó khi một bang khác, như California hay Vermont, học theo New York.
Tôi đã chứng kiến điều tương tự vào năm 2021, khi Trung Quốc đàn áp ngành khai thác. Lúc đó, đám đông hoảng loạn. Tôi thì bình tĩnh. Tôi đã dành hai năm làm việc tại Zurich (thành phố của những người bảo thủ và có tổ chức) để xây dựng một mô hình dòng vốn. Mô hình đó nói rằng, thanh khoản không bao giờ biến mất, nó chỉ di chuyển. Và những kẻ bơi trần (không có chiến lược định vị địa lý) sẽ bị lộ mặt khi thủy triều rút.
Chu kỳ này không kết thúc ở New York, nó chỉ chuyển lốt. Các thợ đào sẽ không ngừng khai thác. Họ sẽ di cư. Và những người di cư thành công nhất sẽ là những người đã lên kế hoạch cho việc này từ nhiều năm trước. Họ sẽ chuyển đến Texas, nơi có lưới điện độc lập và chính sách ủng hộ doanh nghiệp. Họ sẽ chuyển đến các quốc gia có nguồn thủy điện dư thừa, như Paraguay hay Canada.
Dữ liệu từ Dashboard của tôi cho thấy, tỷ lệ băm của Bitcoin tại Mỹ đã tăng từ 15% lên hơn 35% trong hai năm qua, phần lớn là nhờ dòng vốn chảy ra từ Trung Quốc. Sắc lệnh của New York sẽ chỉ đẩy nhanh quá trình tập trung hóa này vào một số ít khu vực pháp lý thân thiện.
Contrarian:
Bây giờ, đến phần phản trực giác. Đám đông nghĩ rằng tin xấu cho ngành khai thác là tin xấu cho Bitcoin. Họ nghĩ rằng “sự kết thúc của PoW” đang đến gần. Tôi thì thấy ngược lại. Tôi tin rằng chính loại áp lực pháp lý này sẽ tạo ra một lớp “khai thác cao cấp” mới, nơi mà việc sử dụng năng lượng tái tạo không chỉ là một lựa chọn marketing, mà là một điều kiện sống còn.
Các công ty khai thác lớn, niêm yết công khai như Marathon Digital Holdings (MARA) hay Riot Platforms (RIOT), đã dành nhiều năm để xây dựng hình ảnh “xanh”. Họ mua tín chỉ carbon, họ ký hợp đồng mua điện gió và mặt trời dài hạn. Đối với họ, lệnh cấm của New York giống như một sự xác nhận rằng họ đang đi đúng hướng. Nó sẽ gây khó khăn cho các đối thủ cạnh tranh nhỏ hơn, hoạt động với biên lợi nhuận mỏng và phụ thuộc vào các nguồn năng lượng bẩn hơn. Sự phân hóa sẽ diễn ra: một tầng lớp “thợ đào ưu tú”, đắt đỏ hơn nhưng an toàn hơn về mặt pháp lý, và một tầng lớp “thợ đào lưu động”, hoạt động ở vùng xám và sẵn sàng chấp nhận rủi ro cao.
Nhưng tôi nghĩ rằng điểm mù lớn nhất mà mọi người bỏ qua là tác động lên thị trường dụng cụ khai thác đã qua sử dụng. Hãy tưởng tượng một trang trại ở New York bị buộc phải ngừng hoạt động hoặc thu hẹp quy mô. 10.000 chiếc máy đào ASIC sắp hỏng của họ sẽ đi đâu? Chúng sẽ không biến mất. Chúng sẽ tràn vào thị trường chợ đen. Giá của các mẫu máy cũ, như S19 hay M30, sẽ giảm mạnh. Điều này có thể khiến việc khai thác trở nên dễ tiếp cận hơn bao giờ hết đối với những người mới ở các khu vực khác trên thế giới. Đây là một nghịch lý: một chính sách hạn chế về mặt địa lý lại có thể khuếch tán sức mạnh tính toán ra toàn cầu, làm cho mạng lưới thực sự phi tập trung hơn ở cấp độ phần cứng, trong khi lại tập trung hóa về mặt địa chính trị.
Takeaway:
Vậy, chiến lược là gì? Đừng hoảng sợ trước những tiêu đề. Hãy hỏi: “Dòng vốn sẽ chảy đi đâu?” Lần này, nó đang chảy từ các bang có chi phí ESG cao đến các bang có chi phí ESG thấp. Nó đang chảy từ các khu vực pháp lý “không chắc chắn” đến các khu vực pháp lý “rõ ràng”.
Nếu bạn là một nhà đầu tư tổ chức, hãy tìm kiếm các công ty khai thác có chiến lược đa địa điểm và cam kết năng lượng tái tạo có thể kiểm chứng được. Nếu bạn là một thợ đào nhỏ lẻ, hãy mua máy cũ giá rẻ và tìm đến những nơi có điện thừa. Khi thủy triều rút, những người bơi giỏi nhất sẽ nổi lên. Và bài học từ New York? Chính sách không giết chết ngành công nghiệp, nó chỉ định hình lại nó bằng những quy tắc mới.
